Luật sư tư vấn đã ly hôn, chồng chết vợ có được hưởng thừa kế?
Luật sư tư vấn đã ly hôn, chồng chết vợ có được hưởng thừa kế?
Luật sư tư vấn đã ly hôn, chồng chết vợ có được hưởng thừa kế?
Vậy, các vấn đề pháp lý liên quan tới việc người đã chết trong trường hợp này bao gồm những vấn đề gì?
Thứ nhất, chúng ta cần xác định được người hưởng di sản thừa kế đã chết đó thuộc hàng thừa kế thứ mấy theo quy định của pháp luật về thừa kế tại Bộ luật dân sự 2015.
Tại Điều 651 Bộ luật dân sự 2015 quy định cụ thể về “Người thừa kế theo pháp luật” theo các hàng thừa kế:
Quan hệ thừa kế giữa vợ với chồng:
Vợ, chồng sẽ được thừa kế ở hàng thừa kế thứ nhất của nhau nếu vào thời điểm một bên chết mà quan hệ hôn nhân về mặt pháp lý vẫn còn tồn tại.
Quan hệ thừa kế giữa cha mẹ đẻ với con đẻ và cha mẹ nuôi và con nuôi:
Cha đẻ, mẹ đẻ của một người là người đã sinh ra người đó. Do vậy, cha mẹ của người con trong giá thú hoặc ngoài giá thú đều là người thừa kế ở hàng thứ nhất của con mình và ngược lại.
Đối với quan hệ cha mẹ nuôi và con nuôi sẽ là hàng thừa kế thứ nhất của nhau nếu việc nhận nuôi được đăng ký theo quy định của pháp luật.
Quan hệ thừa kế giữa ông bà và con cháu
Để xác định hàng thừa kế thứ hai cần làm rõ các khái niệm ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại và anh chị em ruột.
Cụ thể ông nội, bà nội là người đã sinh ra cha của một người; ông ngoại, bà ngoại là người đã sinh ra mẹ của người đó. Anh, chị, em ruột là những người có cùng ít nhất cha hoặc mẹ. Quan hệ này chỉ được xác định trên quan hệ huyết thống.
1.Cháu có được hưởng thừa kế của bác
Xin chào luật sư. Tôi có một việcnhư sau muốn hỏi ý kiến luật sư Bố tôi có 4 anh chị em, Bác Cả, Chị gái, bố tôivà chú ( ông bà nội đều đã mất năm 1983) Chú tôi mất năm 1999, sau khi mất chútôi để lại 1 vợ 2 con, Bác tôi ( chị bố tôi ) không lấy chồng, không có con (kể cả con nuôi ). Bác có một số tài sản xin hỏi trong trường hợp Bác tôi mất đikhông để lại di chúc. Thì ai sẽ được hưởng số tài sản của bác tôi ( 02 em conchú tôi có được hưởng không, có áp dụng được quy định về thừa kế thế vị không ?) Xin trân thành cảm ơn luật sư, rất mong nhận được câu trả lời sớm nhất củaluật sư.
Theo điều 676 và diều 677, Bộ luậtdân sự 2005:
"Điều 676. Người thừa kế theopháp luật
1. Những người thừa kế theo phápluật được quy định theo thứ tự sau đây:
a) Hàng thừa kế thứ nhất gồm: vợ,chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết;
b) Hàng thừa kế thứ hai gồm: ôngnội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại, anh ruột, chị ruột, em ruột của người chết;cháu ruột của người chết mà người chết là ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại;
c) Hàng thừa kế thứ ba gồm: cụ nội,cụ ngoại của người chết; bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột củangười chết; cháu ruột của người chết mà người chết là bác ruột, chú ruột, cậuruột, cô ruột, dì ruột, chắt ruột của người chết mà người chết là cụ nội, cụngoại.
2. Những người thừa kế cùng hàngđược hưởng phần di sản bằng nhau.
3. Những người ở hàng thừa kế sauchỉ được hưởng thừa kế, nếu không còn ai ở hàng thừa kế trước do đã chết, khôngcó quyền hưởng di sản, bị truất quyền hưởng di sản hoặc từ chối nhận di sản.
Điều 677. Thừa kế thế vị
Trong trường hợp con của người đểlại di sản chết trước hoặc cùng một thời điểm với người để lại di sản thì cháuđược hưởng phần di sản mà cha hoặc mẹ của cháu được hưởng nếu còn sống; nếucháu cũng chết trước hoặc cùng một thời điểm với người để lại di sản thì chắtđược hưởng phần di sản mà cha hoặc mẹ của chắt được hưởng nếu còn sống."
Như vậy, khi bác bạn mất mà không cócon, chồng; nếu còn bố mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi thì di sản để lại sẽ chia chohọ. Còn nếu bác bạn không còn ai thuộc hàng thừa kế thứ nhất được nêu trên thìsẽ chuyển sang hàng thừa kế thứ hai, trong đó có anh em ruột. Như vậy bố bạn vàngười còn lại sẽ dược hưởng phần di sản thừa kế đó.
Thời điểm bác bạn mất là diễn ra sauso với cái chết của chú bạn, tuy nhiên điều 677 về thừa kế thế vị chỉ được ápdụng với trường hợp bác bạn có con và người đó chết trước hoặc cùng thời điểmmà bác bạn mất khong áp dụng với các hàng thừa kế tiếp theo. Thêm vào đó, tạithời điểm chia thừa kế theo pháp luật chú bạn đã mất nên chú bạn sẽ không đượchưởng phần di sản của bác bạn và cũng không áp dụng thừa kế thế vị trong trườnghợp này.
Như vậy, hai con của chú bạn sẽkhông được hưởng di sản là chính xác
2.Cháu nhận thừa kế đất của bác, có phải đóng thuế, phí gì không?
Ông bà nội tôi có 4 người con, 3 báctôi đã chết và có giấy chứng tử cùng chứng nhận độc thân. Bố tôi cũng đã chếtvà có giấy chứng tử. Năm 2004 bố tôi đã làm sổ đỏ ghi tên cả 4 chị em. Nay giađình làm thủ tục khai nhận di sản thừa kế do 3 bà bác và bố tôi để lại vàchuyển tên trong sổ đỏ sang tên mẹ tôi và mấy anh chị em. Mẹ tôi và chúng tôikhi nhận thừa kế nhà đất và sang tên sổ đỏ có phải đóng thuế, phí gì không?
Văn phòng Luật sư Gia Đình trả lời:
Khoản 4, Điều 4 của Luật Thuế thunhập cá nhân, Điều 4 của Nghị định số 65/2013/NĐ-CP quy định về các khoản thunhập được miễn thuế thu nhập cá nhân, trong đó có “Thu nhập từ nhận thừa kế,quà tặng là bất động sản (bao gồm cả nhà ở, công trình xây dựng hình thành trongtương lai theo quy định của pháp luật về kinh doanh bất động sản) giữa: Vợ vớichồng; cha đẻ, mẹ đẻ với con đẻ; cha nuôi, mẹ nuôi với con nuôi; cha chồng, mẹchồng với con dâu; cha vợ, mẹ vợ với con rể; ông nội, bà nội với cháu nội; ôngngoại, bà ngoại với cháu ngoại; anh, chị em ruột với nhau.
Điều 16 Thông tư 111/2013/TT-BTC quyđịnh thuế suất thuế thu nhập cá nhân đối với thừa kế, quà tặng được áp dụngtheo Biểu thuế toàn phần với thuế suất là 10%.
Theo quy định tại khoản 10 Điều 4Nghị định 45/2011/NĐ-CP về lệ phí trước bạ và khoản 10 Điều 3 Thông tư124/2011/TT-BTC thì nhà, đất không phải nộp lệ phí trước bạ là nhà, đất cónguồn gốc là thừa kế, quà tặng mà người nhận tài sản lần đầu tiên được nhậnthừa kế hoặc quà tặng từ vợ (hoặc chồng), từ cha đẻ (mẹ đẻ), từ cha nuôi (mẹnuôi), từ cha vợ (mẹ vợ), từ cha chồng (mẹ chồng), từ ông nội (bà nội), từ ôngngoại (bà ngoại), từ con đẻ (con nuôi), từ con dâu (con rể), từ cháu nội (cháungoại), từ anh, chị, em ruột.
Nhưng để được miễn phí trước bạtrên, bạn phải xuất trình được các giấy tờ hợp pháp chứng minh mối quan hệ nhưgiấy khai sinh, sổ hộ khẩu... với cơ quan thuế, để làm căn cứ chứng minh bạnkhông thuộc trường hợp phải nộp lệ phí trước bạ theo quy định của pháp luật.
Do đó, mẹ và chị em bạn phải đóngthuế thu nhập cá nhân và lệ phí trước bạ cho phần giá trị quyền sử dụng đất của3 người bác để lại.
3.Đã ly hôn, chồng chết vợ có được hưởng thừa kế?
Vợ chồng tôi kết hôn đã hơn 10 nămvà có một con chung. Trong quá trình chung sống, cả hai vợ chồng tạo lập đượcmột số tài sản.
Do cuộc sống thay đổi, hai vợ chồngkhông hợp nhau dẫn đến ly hôn. Tòa sơ thẩm đã đồng ý cho chúng tôi ly hôn vàphân chia tài sản chung. Tuy nhiên, tôi không đồng ý với cách giải quyết củatòa sơ thẩm nên đã kháng cáo lên cấp phúc thẩm. Lúc tòa phúc thẩm chuẩn bị mởphiên xét xử thì chồng tôi chết. Cho tôi hỏi phần tài sản của chồng tôi để lại,tôi có được hưởng thừa kế không?
Luật sư Trần Minh Hùng, Văn PhòngLuật Sư Gia Đình -Đoàn Luật sư TP.HCM trả lời:
Điều 655 BLDS quy định: Việc thừa kếtrong trường hợp vợ, chồng đã chia tài sản chung; vợ, chồng đang xin ly hônhoặc đã kết hôn với người khác thì có ba trường hợp xảy ra. Trường hợp thứ nhấtlà vợ, chồng đã chia tài sản chung khi hôn nhân còn tồn tại mà sau đó một ngườichết thì người còn sống vẫn được thừa kế di sản.
Trường hợp thứ hai là vợ, chồng xinly hôn mà chưa được hoặc đã được tòa án cho ly hôn bằng bản án hoặc quyết địnhchưa có hiệu lực pháp luật, nếu một người chết thì người còn sống vẫn được thừakế di sản.
Trường hợp thứ ba, người đang là vợhoặc chồng của một người tại thời điểm người đó chết thì dù sau đó đã kết hônvới người khác vẫn được thừa kế di sản.
Trong trường hợp của bạn, do bản ánsơ thẩm chưa có hiệu lực pháp luật vì bạn kháng cáo trong khi cấp phúc thẩmchưa xét xử nên bạn vẫn được hưởng thừa kế di sản của chồng.
Luật sư Trần Minh Hùng chuyên gia tư vấn luật trên kênh HTV, VTV,THVL1, ANTV, SCTV1...
Chúng tôi là hãng luật tổnghợp nhiều đội ngũ luật sư giỏi, luật gia, thạc sỹ, chuyên viên, cộng tác viêncó trình độ cao, năng lực chuyên môn cao, có kinh nghiệm, kiến thức hiểu biếtrộng, kỹ năng tư vấn chuyên nghiệp, đặc biệt có trách nhiệm và đạo đức trongnghề nghiệp. Chúng tôi quan niệm Luật sư là nghề cao quý- cao quý vì nghềluật sư là nghề tìm công bằng và công lý cho xã hội. Luật sư bảo vệ cho nhữngnạn nhân, tội phạm, và những người bị oan sai. Nghề luật sư là nghề rất nguyhiểm và khó khăn dù bào chữa, bảo vệ cho bất kỳ ai thì luật sư luôn gặp nguyhiểm vì sự thù hằn của bên đối lập. Do vậy để làm được luật sư thì phải có tâm,có đạo đức, có tài năng và phải đam mê nghề nghiệp, yêu nghề, chấp nhận cókhăn, hy sinh và chấp nhận nguy hiểm. Nếu sợ nguy hiểm, sợ ảnh hưởng đến côngviệc, cuộc sống của mình và gia đình thì rất khó hành nghề luật sư đúng nghĩa.Niềm vui của luật sư là khi giải oan được cho thân chủ, giúp được cho thân chủ,đem lại công bằng, công lý cho thân chủ nhằm góp phần đem lại công bằng cho xãhội.
Luật sư Trần Minh HùngTrưởng văn phòng Luật sư Gia Đình- Luật sư sáng lập luật sư Gia Đình có nhiềunăm kinh nghiệm tranh tụng, tư vấn được rất nhiều hãng truyền thông tin tưởngvới nhiều năm và thường xuyên cố vấn pháp lý, tư vấn pháp luật trên các Kênhtruyền hình uy tín như: Đài Truyền hình TPHCM (HTV), Đài truyền hìnhViệt Nam (VTV), Đài truyền hình Vĩnh Long, Truyền hình Công an ANTV, SCTV,THQH, Tư vấn luật trên Đài tiếng nói Việt Nam, Đài truyền hình cáp VTC, Đài VOVGiao Thông, Đài tiếng nói Việt Nam, Đài phát thanh Kiên Giang, Truyền hìnhQuốc Hội, Báo Pháp luật TPHCM, Báo tuổi trẻ đời sống, Báo đời sống và phápluật, Báo Dân trí, Báo Vnxpress, Báo công an nhân dân và các hãng báo chí trêncả nước... là luật sư được Trường Đại học luật TP.HCM mời làm giám khảo chonhiều cuộc thi Phiên tòa giả định cấp trường ĐHL, Cấp Quốc Gia, học thuật vớitrường Cảnh sát nhân dân, Nhiều trường đại học uy tín và chuyên gia pháp luậtcho các hãng truyền thông uy tín. Là Luật sư bào chữa, tư vấn chonhiều vụ án đỉnh điểm, quan trọng nổi tiếng trên cả nước được báo chí đưa tin,người dân quan tâm như vụ đại án Ngân hàng Navibank liên quan Huyền Như vàViettinbank, Vụ cướp 35 tỷ Long Thành - Dầu giây, Chống thi hành công vụ mùaCovid, các vụ Giết Người, Hiếp dâm, Dâm ô, Lừa Đảo, gây thương tích, tham ô, cốý làm trái... và các vụ án khác về dân sự, kinh tế, thừa kế, đất đai, lao động,hành chính, doanh nghiệp.… luôn mang lại niềm tin cho khách hàng cũng như sựđóng góp tích cực sự công bằng, đi tìm công lý không biết mệt mỏi cho xã hộicủa luật sư chúng tôi.
Chúng tôi cùng tư vấn luậtvà cố vấn pháp lý cho nhiều doanh nghiệp trong và ngoài nước rất lâu năm.
Trân trọng cảm ơn.
ĐOÀN LUẬT SƯ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINHVPLS GIAĐÌNH (Luật sư Thành Phố)
Trụ sở: 402ANguyễn Văn Luông, P.12, Q.6, Tp.HCM (Bên cạnh Công chứng số 7)
5/1 Nguyễn Du,Biên Hòa, Đồng Nai (đối diện tòa án Biên Hòa)
68/147 TrầnQuang Khải, Tân Định, quận 1, TP.HCM
Điện thoại:028-38779958; Fax: 08-38779958
Luật sư TrầnMinh Hùng: 0972 238006
Email: luatsuthanhpho@gmail.com
